Alles over ondervoeding

Wat is ondervoeding?

Ondervoeding ontstaat als iemand langere tijd minder voedingsstoffen en energie binnen krijgt dan nodig is om gezond te blijven. Het komt vooral voor bij ouderen en zieken, maar soms ook bij kinderen. Wat zijn de symptomen van ondervoeding? En wat zijn de gevolgen voor het lichaam bij ondervoeding? Hieronder leest u alles over ondervoeding.

Opa en kleindochter

Wat zijn de symptomen van ondervoeding?

Er zijn een aantal symptomen waaraan u ondervoeding kunt herkennen:

  • afvallen zonder dat dat de bedoeling is,
  • lusteloosheid en minder eetlust,
  • vermoeid en futloos voelen,
  • afname van conditie,
  • verlies van spiermassa: de spieren worden dunner, waardoor de kracht afneemt,
  • verminderde weerstand tegen infecties: iemand wordt sneller ziek en geneest daar ook minder snel van,
  • trage wondgenezing.

Denkt u ondervoeding te herkennen bij uzelf of een ander? Schakel dan meteen uw huisarts in.

Ondervoeding bij ouderen

Ouderen hebben een groter risico op ondervoeding. Dit komt omdat ze vaker ziek zijn en minder bewegen. Bovendien hebben ouderen minder eetlust omdat ze minder energie nodig hebben. Hierdoor is het voor ouderen soms moeilijker om voldoende voedingstoffen via de dagelijkse voeding binnen te krijgen.

Ondervoeding bij kinderen

Ondervoeding bij een kind kan ernstige gevolgen hebben voor de gezondheid en het groeiproces van het kind. Ondervoeding kan zelfs voor blijvende schade zorgen omdat als het kind nog niet volgroeid is.

Valt uw kind af in plaats van dat het aan komt? Dit is vaak een eerste teken dat er iets niet goed gaat. Daarnaast is de hoeveelheid energie die een kind of puber heeft een belangrijk teken. Is uw kind lange tijd vermoeid of futloos en/of heeft uw kind last van concentratieproblemen? Schakel de huisarts in voor verder onderzoek.

Wanneer bent u ondervoed?

Met een screeningsinstrument wordt er onderzoek gedaan naar een verhoogde kans op ondervoeding. In Nederland wordt vooral de SNAQ 65+ of MUST gebruikt.

Als iemand op basis van de screening een verhoogd risico op ondervoeding heeft, wordt er vervolgens gekeken of iemand ondervoed is. Een mens is ondervoed als hij voldoet aan minstens een van de onderstaande symptomen:

  • 5% of meer onbedoeld gewichtsverlies in de afgelopen 6 maanden.
    Of 10% of meer onbedoeld gewichtsverlies in een periode langer dan 6 maanden. Te meten aan de hand van BMI (Body Mass Index) en spiermassa.
  • Tekort aan voedingsstoffen: 1 week meer dan 50% minder gegeten hebben dan de energiebehoefte. Of meer dan 2 weken verminderde inname of opname of een chronische maagdarmaandoening die inname of opname negatief beïnvloedt.

Iemand hoeft dus niet per se ondergewicht te hebben om ondervoed te zijn. Ook het plotse verlies van voedingsstoffen door bijvoorbeeld overgeven of diarree kan leiden tot ondervoeding.

Voor kinderen gelden er andere criteria om ondervoeding vast te stellen. De gemiddelde groei in lengte en gewicht is daarbij een belangrijke indicator. Ook kan een bloedonderzoek helpen ontdekken of er tekorten zijn.

Wat doet ondervoeding met het lichaam?

Ondervoeding heeft grote gevolgen voor het lichaam en de gezondheid. Gevolgen zijn onder andere:

  • langzamer herstel na een operatie of ziekte,
  • meer en ernstigere complicaties na een operatie,
  • vertraagde wondgenezing,
  • verhoogde kans op doorligwonden (decubitus),
  • verminderde werking van het afweersysteem,
  • verminderde spiermassa (afname kracht),
  • verminderde hart- en longcapaciteit,
  • lagere kwaliteit van leven (minder levenslust),
  • verhoogde kans op overlijden.

Bij kinderen die in de groei zijn kan ondervoeding ernstige blijvende schade aanrichten.

Wat zijn de oorzaken van ondervoeding?

Er zijn verschillende oorzaken die kunnen leiden tot ondervoeding:

  • te weinig willen eten en drinken,
  • moeite met kauwen, proeven, slikken of vertering,
  • psychologische problemen, zoals angst, depressie, verdriet. Iemand heeft dan geen zin meer in eten,
  • sociale factoren, zoals eenzaamheid, geen mogelijkheid om eten te kopen of bereiden,
  • dementie,
  • verslaving (alcohol of drugsgebruik).

Behandeling van ondervoeding

Bij de behandeling van ondervoeding ligt de nadruk op voldoende inname van eiwit en energie en het extra aanmoedigen van eten en drinken. Daarnaast is beweging een belangrijk onderdeel van de behandeling om de spiermassa te behouden. Een behandelplan wordt meestal in samen met uw arts en/of diëtist gemaakt.

Medische bijvoeding voor ouderen

Afhankelijk van de ernst van de ondervoeding kan een arts en/of diëtist kiezen voor medische voeding via BENU Direct. Medische voeding is er in verschillende soorten en smaken. Het kan gebruikt worden als bijvoeding of als (tijdelijke) vervanging van normale voeding omdat eten niet lukt. De medische voeding is over het algemeen verrijkt met energie- en eiwitten, aangevuld met vitamine- en mineralensupplementen. Lees hier alles over de medische voeding van BENU Direct.

Medische voeding nodig?

Meld u nu aan bij BENU Direct. Wij nemen zo spoedig mogelijk contact met u op voor de eerste levering.